Όλοι οι ψυχολόγοι πάντα μιλάμε για τον ρόλο της μητέρας στην ψυχοσωματική ανάπτυξη του παιδιού. Έχετε αναρωτηθεί, όμως, ποιος είναι ο πραγματικός ρόλος του πατέρα μέσα στην οικογένεια και αν είναι εξίσου σημαντικός ή όχι για το παιδί;

 Πώς βλέπει το παιδί τον μπαμπά του και πώς ο ρόλος του δίπλα στην μητέρα του επηρεάζει την νοητική και συναισθηματική του ανάπτυξη.

Από την στιγμή της σύλληψης η μητέρα είναι αυτή που βιώνει όλο αυτό το μαγικό ταξίδι της ανάπτυξης ενός παιδιού. Όσο το έμβρυο μεγαλώνει μέσα της , τόσο αισθάνεται και ζει τις αλλαγές τόσο στο σώμα της όσο και στον ψυχισμό της. Αισθάνεται υπεύθυνη για την νέα ζωή που θα φέρει στον κόσμο, ενώ ήδη το δέσιμο με το παιδί έχει αρχίσει να αναπτύσσεται. Από τις πρώτες κιόλας βδομάδες, προσαρμόζει τις επιθυμίες, τις ανάγκες και το πρόγραμμά της, ώστε να παρέχει ένα ασφαλές περιβάλλον για το έμβρυο που κουβαλάει.

Το έμβρυο τα αντιλαμβάνεται όλα αυτά; Μα φυσικά. Όσες έχουν γίνει μανούλες, θυμούνται με νοσταλγία, ίσως, τις στιγμές που ακουμπούσαν το χέρι στην κοιλιά τους και ” άκουγαν ” το παιδί . Δεν ήταν λίγες οι φορές που όταν αισθάνονταν αγχωμένες ή γενικώς ανήσυχες, το έμβρυο ήταν κι αυτό ανήσυχο. Τυχαίο; Καθόλου! Το έμβρυο αισθάνεται την ασφάλεια της μαμάς του και είναι καλά όταν κι η ίδια αισθάνεται καλά.

Ας δούμε τώρα πού βρίσκεται ο μπαμπάς στα παραπάνω. Δεν νομίζετε ότι είναι λίγο αδικημένος;

Από τις πρώτες εβδομάδες της κύησης, ο πατέρας προσπαθεί να συμμετέχει και να κατανοήσει αυτό που συμβαίνει στην γυναίκα του. Εύκολο; Καθόλου!! Χωρίς αυτόν δεν θα υπήρχε, φυσικά, παιδί αλλά έρχεται αναπόφευκτα σε δεύτερη μοίρα στο μυαλό της γυναίκας του. Αυτή είναι κι η πρώτη αλλαγή που καλείται να δεχθεί. Από πρωταγωνιστής στην ζωή της γυναίκας του, γίνεται στην καλύτερη των περιπτώσεων , συμπρωταγωνιστής. Και πώς μπορεί να συμμετέχει; Στηρίζοντας την μαμά του παιδιού του, κυρίως συναισθηματικά , παρέχοντας σ’ αυτήν και στο έμβρυο την απαραίτητη ασφάλεια.

Κι έρχεται η μεγάλη στιγμή της γέννησης!!

Όλες οι προετοιμασίες που προηγήθηκαν επισφραγίζονται με την έλευση του νέου μέλους στο σπίτι. Αρχικά όλοι ως βρέφη αισθανόμαστε ένα ιδιαίτερο δέσιμο με τη μητέρα, η οποία ικανοποιεί τις ανάγκες μας πρόθυμα και με ευαισθησία. Μέσα στο διάστημα αυτό, αρχίζει το νεογέννητο τα πρώτα του βήματα στην ψυχική του ισορροπία.

Πώς; Από τη σχέση ανάμεσα στους γονείς και το βρέφος πηγάζουν πολλά γεγονότα, σιωπηλά, αόρατα και μυστηριώδη που εμφανίζονται στο τέλος του δεύτερου μήνα. Το χαμόγελο στην εμφάνιση ενός προσώπου είναι ένα αποτέλεσμα της σωστής συμπεριφοράς και των δύο γονέων. Τα μωρά που έχουν στερηθεί τη στοργή και την προστασία που πηγάζει και από τους δύο γονείς το πρώτο χαμόγελο αργεί να φανεί.

Η μητέρα στους πρώτους αυτούς μήνες αποτελεί τον πρωταρχικό παράγοντα διαμόρφωσης της προσωπικότητας του ανθρώπου. Το βρέφος χρειάζεται να νιώθει την αγάπη μέσα στα μάτια της μητέρας για να αισθάνεται ασφάλεια.

Αυτή τη χρονική περίοδο δημιουργείται και ενισχύεται η παρουσία ή μη του συναισθήματος της αγάπης, μεταφέρεται στο βρέφος όπου σιγά-σιγά δυναμώνει, παγιώνεται και γίνεται αιώνια.

Εδώ ο ρόλος του πατέρα είναι εξαιρετικά σημαντικός, γιατί πρέπει να προστατεύσει και να αποδεχτεί αυτή τη σχέση και έτσι σιγά-σιγά με τη δική του παρουσία στο πλάι της γυναίκας του πλέον, να αρχίσουν οι πρώτες ανεξαρτητοποιήσεις του βρέφους από την τόσο απαραίτητη προσκολλητική σχέση με τη μητέρα, ώστε αυτή η σχέση να μην φτάσει στο όριο της παθολογίας και έτσι να δημιουργηθούν ψυχολογικά προβλήματα και να εκδηλωθούν στο άτομο σαν ενήλικας πλέον.

Το παιδί σιγά σιγά αρχίζει και μεγαλώνει κι ο πατέρας έχει πιο ενεργό ρόλο στην ζωή του. Η σχέση πατέρα-παιδιού πρέπει να βασίζεται στην αμοιβαία αγάπη και στον σεβασμό. Ο πατέρας πρέπει να αποτελεί για το παιδί το σωστό πρότυπο κι όχι τον μπαμπούλα! Είναι αυτός στον οποίο μπορεί να στηριχτεί όποτε τον χρειαστεί. Είναι αυτός που τον προστατεύει με την αγάπη του και του δίνει τις κατευθύνσεις. Δεν τον καθοδηγεί!

Η μητέρα πρέπει να βλέπει με καλό μάτι τις σχέσεις του παιδιού της με τον πατέρα, να τις βοηθά και όχι να γίνεται εμπόδιο σε αυτές. Γύρω στα πέντε το παιδί δείχνει μεγάλο ενδιαφέρον για τον πατέρα του κι αυτό είναι μια φυσιολογική εκδήλωση που πρέπει να ενισχυθεί και από τους δύο γονείς και όχι να την βλέπει η μητέρα σαν παραμερισμό της.

Τα παιχνίδια και οι χαρές μαζί με τον πατέρα αποκτούν μια σπουδαιότητα που απλώνεται πέρα από την πραγματική σημασία του ρόλου του πατέρα. Είναι η εικόνα του ‘άνδρα’ μέσα στο σπίτι. Ο πρώτος σύντροφος των αγοριών, ο πρώτος φίλος των κοριτσιών.

Ο γιος διδάσκεται πώς να γίνει πατέρας από τον ίδιο του τον πατέρα. Γνωρίζει τις σχέσεις του πατέρα του με τα άλλα αδέρφια του και παρακολουθεί προσεκτικά τον τρόπο που αντιδρά ο πατέρας απέναντι στον ίδιο. Το κορίτσι μαθαίνει πώς είναι ο άνδρας και πώς συμπεριφέρεται ο πατέρας.

Οι σχέσεις του πατέρα με την μητέρα προσφέρουν στα παιδιά την ευκαιρία να παρατηρούν όλες τις πλευρές της συμπεριφοράς τους σαν συζύγων. Ειδικά για το αγόρι ο πατέρας αποτελεί το πρότυπο που σαν μικρός το μιμείται και σαν μεγάλος θέλει να ταυτιστεί μαζί του.

Το αποτέλεσμα του αγώνα, λοιπόν, μάλλον είναι ισοπαλία, αφού είναι φανερό πως κανείς από τους δύο γονείς δεν μπορεί να αναπληρώσει τα καθήκοντα του άλλου. Το περιεχόμενο του ρόλου τους είναι ξεχωριστό, σημαντικό και απαραίτητο για την ψυχολογική ανάπτυξη του παιδιού.

 

Γιαννόγκωνα Σ. Σοφία

Οικογενειακή Σύμβουλος , Ειδική σε θέματα συμπεριφοράς του παιδιού

Feel The Change Group ( www.feelthefamily.com )

  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •